Pobyt stały (ILR) w 2026: czym jest, kto może złożyć wniosek i ile kosztuje

Czym jest ILR

Indefinite leave to remain (ILR), nazywany też settlement, to zgoda na stałe zamieszkanie w Wielkiej Brytanii, bez limitu czasu. Nie musisz już przedłużać wizy.

Dla większości osób to także krok przed obywatelstwem brytyjskim: zwykle możesz złożyć wniosek o naturalizację 12 miesięcy po otrzymaniu ILR, a od razu, jeśli jesteś w związku małżeńskim z obywatelem brytyjskim.

Settled status w ramach EU Settlement Scheme (EUSS) to inny status, z własnymi zasadami. Ten artykuł dotyczy ILR na pozostałych ścieżkach.

Kto może złożyć wniosek i po ilu latach

Według gov.uk to najczęstsze ścieżki i czas, który zwykle trzeba spędzić w Wielkiej Brytanii:

• Większość wiz pracowniczych, np. Skilled Worker: zwykle 5 lat.
• Innovator Founder lub Global Talent: może to być 3 lata.
• UK Ancestry: 5 lat.
• British National (Overseas), wiza BN(O) dla osób z Hongkongu: 5 lat.
• Ścieżki rodzinne (partner, rodzic, dziecko lub inny krewny z pobytem stałym w Wielkiej Brytanii): zależy od ścieżki.
• Long residence (długi pobyt): 10 lat mieszkania w Wielkiej Brytanii.
• Uchodźcy, osoby z ochroną humanitarną, żołnierze i niektóre inne grupy mają własne zasady.

Co jest zwykle wymagane

• Wystarczający czas na Twojej ścieżce bez przerwy. Na większości ścieżek nie możesz przebywać poza Wielką Brytanią dłużej niż 180 dni w dowolnym okresie 12 miesięcy (Appendix Continuous Residence, przepis CR 3.1, który przewiduje pewne wyjątki).
• Life in the UK Test, jeśli masz od 18 do 64 lat: 24 pytania w 45 minut, koszt £50. Zwolnione są osoby poniżej 18 lat, w wieku 65 lat lub więcej oraz z długotrwałą chorobą fizyczną lub psychiczną.
• Angielski na poziomie B1 lub wyższym, potwierdzony zatwierdzonym egzaminem (SELT) albo dyplomem studiów prowadzonych po angielsku. Od 26 marca 2027 większość ścieżek będzie wymagać B2; ścieżka BN(O) pozostaje przy B1.
• Wymagania właściwe dla Twojej ścieżki, np. minimalne wynagrodzenie na ścieżce Skilled Worker.

Ile to kosztuje (październik 2026)

Oto oficjalne opłaty z tabeli Home Office obowiązującej od 8 października 2026:

• Wniosek o ILR: £3226 od osoby (wnioskodawca główny i każda osoba zależna).
• Life in the UK Test: £50 za każde podejście.
• Egzamin z angielskiego: cena zależy od zatwierdzonego ośrodka.
• Później obywatelstwo brytyjskie: £1709 za wniosek o naturalizację plus £130 za ceremonię nadania obywatelstwa.

Co może się zmienić: "earned settlement"

W listopadzie 2025 rząd opublikował konsultacje pod nazwą "A Fairer Pathway to Settlement". Proponuje w nich wydłużenie standardowego okresu do pobytu stałego do 10 lat, z krótszymi okresami dla osób spełniających kryteria dotyczące wkładu w społeczeństwo i dłuższymi w niektórych przypadkach, np. dla osób, które przybyły do Wielkiej Brytanii nielegalnie. Proponuje też stosowanie zmian wobec wszystkich osób w Wielkiej Brytanii, które nie mają jeszcze ILR.

Konsultacje zakończyły się 12 lutego 2026. 20 października 2026, kiedy pisałem ten artykuł, rząd nie opublikował jeszcze odpowiedzi ani nie ustalił daty wejścia zmian w życie. Dopóki przepisy się nie zmienią, obowiązują obecne okresy podane wyżej.

Według samego tekstu konsultacji settled status z EUSS oraz osoby, które już mają pobyt stały, nie są objęte zmianami, a posiadacze BN(O) nadal będą mogli ubiegać się o ILR po 5 latach.

Co możesz zrobić już teraz

• Ustal datę, od której możesz złożyć wniosek na swojej ścieżce, i zapisuj każdy wyjazd za granicę.
• Zdaj wcześnie Life in the UK Test. Wystarczy zdać go raz, więc nie opóźni potem Twojego wniosku.
• Jeśli złożysz wniosek 26 marca 2027 lub później, zacznij już przygotowania do egzaminu z angielskiego na poziomie B2.
• Sprawdź przepisy dla swojej ścieżki na gov.uk, a w swojej sprawie skonsultuj się z uprawnionym doradcą imigracyjnym.

Najczęściej zadawane pytania